Chronische nierschade (CKD)
Chronische nierschade betekent dat de nieren geleidelijk steeds minder goed gaan werken. In het begin merkt iemand daar vaak weinig van. Maar na verloop van tijd kunnen de klachten toenemen en de gezondheid flink beïnvloeden.
Hoe ontstaat nierschade?
Chronische nierschade ontstaat meestal langzaam, over maanden of zelfs jaren. De meest voorkomende oorzaken zijn:
Meest voorkomende oorzaken van nierschade
- Diabetes mellitus (suikerziekte)
- Hoge bloeddruk
- Chronische ontstekingen in de nieren
- Aderverkalking of bloedvatproblemen
- Cysten in de nieren
Soms is er sprake van acute nierschade – bijvoorbeeld door ernstig bloedverlies, infecties of schadelijke stoffen. Als dat snel behandeld wordt, kan het herstel volledig zijn. Maar soms gaat acute schade over in een chronisch proces.
Klachten en signalen
In het begin zijn er vaak weinig of geen klachten. De eerste symptomen zijn meestal vaag, zoals:
- Vermoeidheid of concentratieproblemen
- Hoofdpijn
- Jeuk over het hele lichaam
- Minder eetlust
- Misselijkheid
Als de nierschade verder toeneemt, kunnen ook andere signalen optreden:
- Meer of juist minder plassen
- Opgezwollen enkels, handen of ogen
- Tintelingen in vingers of tenen
- Slaperigheid of sufheid
Diagnose
Bij een vermoeden van nierschade voert de arts meestal bloed- en urineonderzoek uit. Belangrijke waarden zijn onder andere:
Diagnose bij nierschade
- Creatinine en ureum in het bloed (geeft inzicht in de nierfunctie)
- Eiwitverlies via de urine (kan duiden op beschadiging van de nierfilters)
- Bloeddrukmeting (hoge bloeddruk is én oorzaak én gevolg van nierschade)
Op basis van deze gegevens wordt bepaald in welk stadium de nierfunctie zich bevindt.
Behandeling
Er is geen standaardaanpak – de behandeling wordt altijd afgestemd op de oorzaak, het stadium van de ziekte en de gezondheid van de patiënt.
Het doel is om verdere achteruitgang van de nieren zo veel mogelijk te vertragen en klachten te verminderen. Denk aan:
- Strikte controle van de bloeddruk en bloedsuiker
- Aanpassingen in voeding en leefstijl
- Behandeling van bloedarmoede of vochtophoping
Gebruik van medicatie die de nieren ontlast